Üzüntünün Sebeplerini Ortadan Kaldırmaya, Sevinmenin Yollarını Gerçekleştirmeye

[Âl-i İmran]

Üzüntünün Sebeplerini Ortadan Kaldırmaya, Sevinmenin Yollarını Gerçekleştirmeye Çalışmak

 

Sevinmeyi gerektiren üzüntü ve kederi gideren sebeplerden birisi de kederleri getiren sebepleri ortadan kaldırmak ve sevinmeyi sağlayan sebepleri gerçekleştirmeye çalışmaktır.

Bu ise kendisi için önlemesine imkân bulunmayan, hoşuna gitmeyecek geçmiş durumları unutmakla ve düşüncesini bu gibi şeylerle meşgul etmenin abes ve imkânsız işlerle uğraşmak kabilinden olduğunu bilmekle, bu işin ahmaklık ve delilik olduğunu kabul etmekle olur. Bu sebeple bunlar üzerinde düşünmeye karşı mücadele verir. Aynı şekilde gelecekteki hallere ve kapısını çalacağından çekindiği fakirlik, korku ve buna benzer hayatının gelecek dönemlerinde karşılaşmayı hayalinden geçirdiği hoş olmayan diğer hususlara karşı da direnir. Şunu da bilir ki; gelecekte ne olacak; hayır mı, şer mi, beklenen, umulan şeyler mi, acı şeyler mi bilinmez. Her şey mutlak kadir ve hikmeti sonsuz olan Yüce Allah’ın elindedir. Kulların elinde olan, bunların hayırlı olanlarını elde etmek, zararlılarını önlemek için çalışmaktan ibarettir.

Kul şunu da bilmelidir ki, o gelecekteki haller dolayısıyla tedirginlik düşüncesini uzaklaştıracak olup da geleceğinin ıslahı için Rabbine tevekkül eder ve bu hususta ona güvenirse kalbi huzura kavuşur, halleri ıslah olur, keder ve huzursuzluğu yok olur gider.

Geleceği gözönünde bulundurmak noktasında en faydalı hususlardan birisi de Peygamber sallAllahu aleyhi ve sellem’in yaptığı şu duayı yapmaya devam etmektir:

"Allah'ım, işimi, hatadan korumayı sağlayan dinimi, içinde maişetimin bulunduğu dünyamı, kendisine döneceğim âhiretimi ıslah et! Hayatı benim için herbir hayrın artışına vesile kıl, ölümü de benim için her türlü kötülükten rahat bulmaya sebep kıl!"[8]

Peygamber sallAllahu aleyhi ve sellem’in şu duası da böyledir:

"Allah'ım ben, senin rahmetini ümit ederim. Sen beni bana bir göz açıp kırpacak kadar bir süre dahi bırakma. Benim için bütün hallerimi ıslah et. Senden başka hiçbir ilah yoktur."[9]

Kul geleceğinde dinî ve dünyevî salâhının sözkonusu edildiği bu duayı uyanık bir kalp ve samimi bir niyet ile dile getirmekle birlikte, bunları gerçekleştirecek hususlar için de gerekli gayreti ortaya koyarsa, yüce Allah onun için duasında istediği ve ümit edip kendisi için amel ettiği hedefi gerçekleştirir. Böylece kişinin kederi sevinç ve neşeye dönüşür. [10]

 
Üzüntü ve Kederi Gideren Sebepler

 

Kulun birtakım musibetlerle karşı karşıya kalması halinde üzüntü ve kederini ortadan kaldıracak en faydalı sebeplerden birisi de işin sonunda varabileceği en kötü ihtimalleri gözönünde bulundurması, kendisini buna hazırlaması, böylece keder ve sıkıntıları hafifletmeye çalışmasıdır.

Böyle bir iş yaptığı takdirde imkânı ölçüsünde hafifletilmesi mümkün olan şeyler hafiflemeye başlar. Bu şekilde kendisini alıştırmak üzüntüleri, kederleri dağıtır. Bunun yerine faydalı olan hususları elde etmek, kul için kaldırılması mümkün olan zararları bertaraf etmek için çalışma gayreti devreye girer.

Korku duymasına sebep teşkil eden hususlar, hastalık sebepleri, fakirlik ve sevdiği pekçok şeylerden mahrum kalmanın sebepleri başgösterecek olursa, bunları huzurla ve nefsini bunlara hazırlamış bir halde karşılayabilmelidir. Hatta bunlardan daha ağır hallere de kendisini hazırlamış olmalıdır. Çünkü insanın nefsini hoş olmayan şeylere katlanmaya hazırlaması, bu hoş olmayan şeylerin yükünü hafifletir, onların şiddetini azaltır.

Özellikle de gücü yettiği kadarıyla da bunlara karşı direnmek için kendisini uğraştırırsa, bu durumda o kişi hoş olmayan bu hallere nefsini hazırlamakla birlikte, musibetler dolayısıyla kederlenmesine fırsat vermeyen faydalı çalışmaları da ortaya koymuş, hoş olmayan şeylere karşı direnmek için gücünü tazelemek üzere nefsine karşı mücadele vermiş, aynı zamanda bütün bu hususlarda yüce Allah'a dayanmış, O'na güzel bir şekilde bel bağlamış olur.

Şüphesiz bu işlerin sevincin ve gönül rahatlığının gerçekleşmesinde pek büyük bir faydası vardır. Bununla beraber kul ayrıca dünya ve âhirette ilâhî mükâfatı da ümit edebilir. Bu görülmüş ve denenmiş bir husustur. Bu yolu deneyenler ve faydasını görenler de gerçekten çoktur. [11][/b]